آنا دیلی آموزش زبان ترکی آذری

9
" حکیم ائلدارخان "آیاقدا اوسته قوروموش آغاجلار کیمی ، ائله جانسیز لامیشدي کی آلیش 
اونون عیادتینه چاتدیقدا ، گؤزلرینی آچماغادا گوجو قالمامیشدي .بیر کیشی کی حیات عشقی 
اونون اوره یینده دالغالانیردي و آرزو لاري ایله دوشونجه لري ، سونسوز بیر دونیا قدر گئنیش 
ایدي . اوحیات گونشی نین باتماسینی گؤروردو و او آرزولاري کی گول آچمامیش اونون 
گؤزونده سولوردولار . 
آلیش ین صلابت لی حوضورو ، اسکی دوستو " پیربابا"نی یادینا سالدي و غربت ده یاشادیق 
لاري کئچمیش گونلري . او گونلري خاطیرلادي کی او طب اوخوردي و پیربابا نین عوصیان 
ائدیجی روحو ، اونودا آلیش کیمی دوغما یوردوندان غربت لره آتمیشدي . اگر آلیش 
جسورلوغو و جنگاورلی یی نن آد صاحیبی اولموشدو پیربابا دا اودلی قلمی ایله ، ظولم و 
عدالت سیز لیک له مبارزه آپاریردي و دیل لر ازبري اولان شعر لري ایله سورگون ده ، 
استبدادا قارشی ساواشیردي . آما یاشامین مین بیر اویونو وار و او آزادلیق نسیمی اسه رکن 
دوغما وطنه قاییدیب حیاتینا دوام ائتدیریر. آما درویش لی یه اوز گتیریب چیلله اوتورارااق 
خلوت لرده یاشاییر و خلق ایچره مقدس بیر پیر کیمی تانی نیر . بو احوالات ایله بئله حکیم 
ائلدارخان اونو یئنه سیاست له باریشدیریرآما پیربابا بو آرادا آلیشی تانیتدیرارکن ، اؤزو یئنه 
خلوته دؤنمک ایسته ییر کی اجل ماجال وئرمیر. اوکی گنج لی یینی حق و عدالت اوغروندا 
ساواشمیشدي عؤمرونون سونلاریندا ایسه ، آدي بیر نهضت و اویانیش ایله دویونله نیر. خبري 
ارسلان گتیرمیشدي و آز چوخ اونون ندن غضب لن مه سین دن خبردار ایدي آما بو کئف ده 
حالینین خاراب اولماسینی بیلمیردي . 
ارسلانی آیلاردان سونرا تاپمیشدي و ایندي کی او وار ارایدي حکیم ائلدارخانی کی اونون 
حامی سی و یول گؤستره نی ایدي بو راحاتلیق لا اَل دن وئریردي . یولداش ایتگی سی نین

آجی سینی کی پیربابانان دادمیشدي بیرداها دادمالی ایدي و اینانماسی بیله سینی چوخ گوج 
گلیردي . 
حکیم ائلدارخان جانینا دوشن آغري لارینان کی اونون یاناقلارینا دا قیریش سالیردي ، بیر آز 
دیکله نرکن آلیش ایله ارسلانی یانینا چاغیریب دئدي : 
- " اولادلاریم ... بو دوروم دا کی من وارام سحره جان گئتمه لی یم . آرواد اوشاغیم دا 
یوخدي و اؤلوم منه شیرین دي . قلبیم ائله یئیین ویریر کی هر لحظه ... مومکون دور دایانا ... 
ارسلان جلسه ده وار ایدي و یاخشی بیلیر کی نه صؤحبت لر کئچدي ... آما بونلاري اونوداق 
... بیر ایسته ییم وار اودا اوکی ارسلانین اَل لرینی ژانت ین اَل لرینه قوي ... قیزجیغاز ایکی کره 
انتحار ائدیب و هر ایکی یولدا ... زور گوج ایله نجات تاپیپ دي ...ارسلان مریضخانا دا اونو 
گؤردو و ... بئله بیر نیت اوره یینه دوشدو و سنین ایذنی نی ایسته ییر . منی اونودمایین عزیز 
لریم ... یاشاییش دویون دوشموش بیر یوماق کیمی دیر. آزاده اولون و دردلی اینسانلارا 
یاردیم ائتمک اوچون آچیق اَلی نیز اولسون ..."
حکیم ائلدارخان اشرار دارا آسیلدیق دان سونرا ، آلیش دان دفاع ائتمک اوچون دولت 
آداملاري نان سؤزو اولموشدو و اونلار آلییشی اؤزباشینا لیقا محکوم ائدیب عزلینی ایسته رکن 
او اونلارلا بحثه گیریب بیله سینه قلبی حمله گلمیشدي . ارسلان دا کی آغیر بیر مأموریتدن تزه 
قاییتمیشدي و قادر ایدي بمب و دینامیت له بیر دونیانی اودا چکه ، ائلدارخان ین سؤزلرینه 
طرف دورموشدو کی سونوندا ، اولمایان اولدو و ائلدارخان غضب له نرکن بیردن بیره یئره 
ییخیلدي . سحر آچیلمامیش ائلدارخان واخت سیز اؤلوم له گئده رکن ، نهضت ین باشقا 
بؤیوك باشلاري ، اینجیک لی ووجدانلا باش باشا قالیب بؤیوك بیر بوشلوق لا کی یئرینی 
دولدورماق اولمازدي بو واقعه نی قارشیلادیلار

ترجمه فارسی 

9
" ایلدارخان حکیم " چون درختان بی برگ و بار، آنچنان تکیده می نمود که آلیش ، وقتی 
به بالینش رسید چشمان بی رمق او را توان از هم گشودن نبود. مردي که لبریز از شور هستی 
بود و آمال و آرزوهایش دنیائی بی انتها را می ماند ، غروب زندگی اش را می دید و آمالی که 
نشکفته ، پرپر شده و در خاك می ریخت.
حضور پر صلابت آلیش ، یار دیرینه اش " پیربابا " را بخاطرش آورد و روزهاي دیرین غربت 
را. روزگاري را که تحصیل طب می کرد و روح عصیانگر پیربابا، او را نیز چون آلیش ، از 
خاك و تبارش کنده بود و اگر آلیش با سلاح و جنگاوري ، او با طبع و قلمی آتشین ، در 
آنسوي مرزها ، با بیدادها و نابرابریها می ستیخت و با اشعارش که ورد زبانها می بود از تبعیدي 
ناخواسته سخن می راند و از استبدادي که سیه روزي ملت را رقم می زد. اما بازیهاي زندگی 
را هرگز پایانی نیست. نسیم آزادي وزیدن می گیرد و او به وطن باز می گردد و تا نفسی تازه 
می کند ، سالهاي بند و زنجیر ، رخ می نماید و اسارت و رنج، او را جانی باقی نمی گذارد . به 
فقر و درویشی رو می کند و آرامش گریخته را در چله نشینی ها و راز و نیازهاي شبانه با 
معبودش می جوید و لب به کلامی نمی گشاید و چون پیري مقدس، در اذهان ابهتی می یابد و 
جز در خلوت و عزلت ، کس نمی یابدش. اما ایلدارخان بعد از سالیانی سکوت، او را به شور 
وامیدارد و او " آلیش " را می نمایاند تا خود به عزلتش برگردد . اما تقدیر ، او را که عمر و 
جوانی به راه حق و داد گذاشته بود، در کوران مبارزه اي نو ، با تندباد آزادي ، دیده از هستی 
می شوید و نامش جاودانه، با خیزش و نهضتی دیگر گره می خورد. خبر را ارسلان آورده بود 
و از خشمی که بر ایلدارخان چیره و به ناگاه برزمینش زده بود، اندکی می دانست اما پژمردن 
یکباره اش را انتظار نداشت.

ارسلان را بعد از ماهها یافته بود و حالا که او را داشت، ایلدارخان را که حامی و راهبرش بود ، 
چنین آسان از دست می داد و تلخی فرقت یار را که پیش از این با مرگ پیربابا چشیده بود ، 
باید از نو مزمزه می کرد و باورش چه سخت می نمود براي او!
ایلدارخان حکیم با دردي که گونه هایش را نیز چین می انداخت نیم خیز شد و آلیش و 
ارسلان را پیش خواند:
ـ « فرزندانم ... با وضعی که من دارم تا صبح رفتنی ام. زن و فرزندي هم که نیست و مرگ، 
گواراست. قلبم چنان پرشتاب می تپد که هر آن ... ممکن است از تکاپو باز ایستد...
ارسلان در جمع ما بود و خوب می داند که چه ها بر ما رفت ... اما جدا از اینها آلیش ... 
خواهشی دارم و آن اینکه دستان ارسلان را در دستان ژانت ... بگذار ... دختره دوبار انتحار 
کرده و هر دو بار ... نجاتش داده ایم ... ارسلان در مریضخانه او را دید و ... چنین نیتی در 
دلش افتاده و رخصت تو را منتظر است . فراموشم نکنید عزیزانم ... زندگی کلاف سردرگمی 
است و راه به جائی ندارد. آزاده باشید و غمناك انسانهائی که به نیاز ... دست یاري سوي شما 
دارند.»
ایلدارخان حکیم که بعد از واقعۀ بردار کردن اشرار ، به دفاع از آلیش ، که گروهی از هیئت 
دولت را گران آمده بود و مدعی خود سري و عزل سریعش بودند ، به بحث و جدل برخاسته 
بود و ارسلان نیز که ، تازه از دورة مأموریتی سخت، بازگشته و با تسلط به فنون ساخت و ساز 
بمب و دینامیت ، قادر به آتش زدن دنیائی بود، با ایلدارخان حکیم همصدائی کرده بود و در 
نهایت ، حملۀ قلبی او، وجدان رنجور بزرگان نهضت و یاري و مساعدتها و بر سرزدنها و مرگ 
نابهنگامش در خروسخران سحر، که خلاء نبودش حفره اي را می ماند که کسی قادر به 
ترمیمش نبود