نتواستن در زبان ترکی آذری
قاچا بیلمرم : نمی توانم بدوم
قاچا بیلمزسن : نمی توانی بدوی
قاچا بیلمز : نمی تواند بدود
قاچا بیلمریک : نمی توانم بدوم
قاچا بیلمز سینیز : نمی توانید بدوید
قاچا بیلمزلر : نمی توانند بدوند
گئده بیلمرم : نمی توانم بروم
آچا بیلمرم : نمی توانم باز کنم
گوله بیلمرم : نمی توانم بخندم
کوسه بیلمرم : نمی توانم قهر کنم
قارغیدالی (بیتکی) یادا محلی دیلده مئکَه (اینگیلیسجه: Maize، فارسجا: ذرت، لاتین تورکجه: Qarğıdalı (bitki)، عربجه: ذرة (نبات)، آنادوْلو تۆرکجهسیجه: Mısır (bitki)، فرانسهجه: Mais، آلمانجا: Mais) بیر نؤع بیتکی.
در زبان تركى 9 نوع گريه كردن داريم:
آغلاماق، زيرلاماق، سيزلاماق، سيزيلداماق، اينله مك، زاريماق، هؤكورتمك، ايچين چالماق، وييلداماق.
دكتر صابر مقدم كه پزشك فارس زبان و مشهورى در تبريز است مي گفت:اوايل آمدنم به تبريز مريضى داشتم كه مى گفت: "معدم گؤينيير". گفتم: "درد ميكنه؟" گفت: "يوخ آغريمير، گؤينيير!" و من بعدها فهميدم كه تركها به زخم معده گؤينه مك مى گويند به درد عصبى معده آغريماق مى گويند و به التهاب معده سانجى مى گويند. يعنى من بدون آندوسكوپى مى توانم دارو تجويز كنم! چون زبانشان انواع درد كردن را تجزيه تحليل مى كند! "ویژگی ﻫﺎﯼ ﺯﺑﺎﻥ ﺗﺮﮐﯽ"
ﺍعضای ابتدایی گوارش ﺩﺭ ﺯﺑﺎﻥ ﺗﺮﮐﯽ با ﺣﺮﻑ "د" شروع ﺷﺪﻩاند：
ﺩﯾﻞ(ﺯﺑﺎﻥ)
ﺩﻭﺩﺍﻕ(ﻟﺐ)
ﺩﺍﻣﺎﻕ(ﮐﺎﻡ)
ﺩﯾﺶ(ﺩﻧﺪﺍﻥ)
ﺩﯾﻤﺪﯾﮏ(ﻣﻨﻘﺎﺭ)
ﻫﺮ ﺍﻧﺪﺍﻣﯽ ﮐﻪ ﺍﺯ ﺑﺪﻥ ﺧﺎﺭﺝ ﺷﺪﻩ ﺑﺎ ﺣﺮﻑ "ﻕ" ：
ﻗﯿﭻ(ﭘﺎ)
ﻗﻮﻝ(ﺩﺳﺖ)
ﻗﺎﻧﺎﺩ(ﺑﺎﻝ)
ﻗﻮﯾﺮﻭﻕ(ﺩﻡ)
ﻗﺎﺭﻭﻥ(ﺷﮑﻢ)
ﻗﻮﻻﻕ(ﮔﻮﺵ)
ﺍعضای ﭼﺸﻢ ﺑﺎ "گ" ：
گؤﺯ(ﭼﺸﻢ)
ﮔﺎﺵ(ﺍﺑﺮﻭ)
ﮔﯿﻠﻪ(ﻋﻨﺒﯿﻪ)
ﮔﯿﭙﺮﯾﮏ(ﻣﮋﻩ)
ﺍﺯ ﺑﺎﻻﯼ ﺳﺮ ﺗﺎ ﮐﻤﺮ ﺑﺎ "ﺏ" ：
ﺑﺎﺵ(ﺳﺮ)
ﺑﻮﯾﻨﻮﺯ(ﺷﺎﺥ)
ﺑﻮﯾﻮﻥ(ﮔﺮﺩﻥ)
ﺑﺌﻞ(ﮐﻤﺮ)
ﺑﻮﺧﻮﻥ(ﭘﺸﺖ)
ﺑﻮﺭﮎ(ﻗﻠﻮﻩ)
ﺑﺎﺭﺳﺎﻕ(ﺭﻭﺩﻩ)
ﺷﺎﯾﺪ ﺣﺘﯽ بؤﺭﮎ(ﮐﻼﻩ) ﻭ ﺑﺎﺷﻤﺎﻕ(ﮐﻔﺶ) ﮐﻪ ﻫﺮ ﺩﻭ ﺳﻮﯼ ﺑﺪﻥ ﻣﺎ ﺭﺍ میپوﺷﺎﻧﻨﺪ, ﺍﺯ ﺭﻭﯼ این ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﺑﻮﺩﻩ؛
ﻫﺮ ﺍﻧﺪﺍﻡ ﺗﯿﺰ دارای زاویه با "د" ：
ﺩﯾﺮﻧﺎﻕ(ﻧﺎﺧﻦ)
ﺩﯾﺰ(ﺯﺍﻧﻮ)
ﺩﯾﺮﺳﮏ(ﺁﺭﻧﺞ)
ﺩﺍﺑﺎﻥ(ﭘﺎﺷﻨﻪ)
وقتی میگن زبان ترکی جز سه زبان برتر و باقاعده دنیاست به این میگن؛
اتاق
اتاق+لار
اتاق+لار+دا
اتاق+لار+دا+کی
اتاق+لار+دا+کی+لار
اتاق+لار+دا+کی+لار+دان
اتاق+لار+دا+کی+لار+دان+بیری
اتاق+لار+دا+کی+لار+دان+بیری+نی
اتاق+لار+دا+کی+لار+دان+بیری+نی+گتیر
تــركى هنـــر است
1-زبان تركى سومين زبان زنده و توانمند دنياست
2- زبان تركى 500 ميليون متكلم در جهان دارد
3- زبان تركى 7200 سال قدمت دارد
4- زبان تركى 100/000 واژه ى اصيل دارد
5- زبان تركى 3500 فعل اصلى دارد
6- زبان تركى 24/000 فعل غير اصيل دارد
7- زبان تركى 46 زمان فعلى دارد
8- 100% كلمات زبان تركى ريشه دارند
9- زبان تركى زبان اكثريت مردم ايران است
10- زبان تركى داراى 9 آوا است
11- زبان تركى بعنوان زبان بين المللى در جهان به ثبت رسيده است
12- زبان تركى بعنوان شاهكار زبان ها و ادبيات بشرى شناخته شده است
13- از زبان تركى براى ارسال ديتاهاى رادارهاى جهان استفاده مى كنند
14- زبان تركى را بعنوان زبان استاندارد يونسكو در اروپا و آمريكا مى شناسند
15- زبان تركى داراى 450/000 عنوان كتاب در جهان است
16- زبان تركى صاحب اولين دومين و سومين خط بشرى در جهان است
یکی بهم گفت ترکی یادم بده گفتم باشه
دوز یعنی نمک
دوز یعنی درست
دوز یعنی بچین
دوز یعنی خوک
دوز یعنی صبرکن
لبخندی زد وگفت اینو نمی توانم یکی دیگه بگو
گفتم باشه:
اوزوم یعنی خودم
اوزوم یعنی صورتم
اوزوم یعنی شناکنم
اوزوم یعنی جداکنم
اوزوم یعنی انگور
گفت : اینم نمی توانم بنویس بده از رویش بخوانم.گفتم باشه نوشتم
:کتی گتی کتی گتی گتی چست؟
گفت یعنی چی ؟؟؟
گفتم یعنی: دهاتیه رفت کت رو برداشت و برگشت
اندر عجایب زبان ترکی…
فعل ” چیخدیم”
کنکوردان چیخدیم(قبول شدم)
پله دن چیخدیم(بالا رفتم)
حسابیندان چیخدیم(کسر کردم)
اداره دن چیخدیم(خارج شدم)
سالدیم چیخدم(نشستم فکر کردم)
بکارچیلیغا چیخدیم (تعطیل شدیم)
ترکیب فعل بیلمک با سایر افعال
فعل اصلی + آ + بیلیر + ضمیر شخصی منفصل قاچا بیلرم : می توانم بدوم قاچا بیلرسن : می توانی بدوی قاچا بیلر : می تواند بدود قاچا بیلریک : می توانیم بدویم قاچا بیلرسیز : می توانید بدوید قاچا بیلرلر : می توانند بدوند اوچا بیلرم : می توانم پرواز کنم
نکته : َ = ه در نگارش زبان ترکی به جای حرکه فتحه حرف ه نوشته می شود. ایچه بیلرم : می توانم بنوشم. کئچه بیلرم : می توانم بگذرم
لغات و اصطلاحات
قاباق : جلو ) قانشار : جلو ایره لی = ایلری : جلوتر گل ایره لی : بیا جلوتر کئچ قانشارا : رد شو به جلو گئری : عقب دالی : عقب یوخاری : بالا قلبی : بالا یوققوش : سربالایی ائنیش : سرازیری آشاغا : پایین آلْتْ : پایین قیراق : لبه ، کنار دنیز قیراغی : کنار دریا # قاباق : جلو قاباغا : به جلو کئچیرم : می گذرم دابان : پاشنه پا دابانلاماق : زیر پاشنه پا گذاشتن
قالیرام : می مانم. قالیرام : می مانم قالیرسان : می مانی قالیر : می ماند قالیریق : می مانیم قالیرسینیز : می مانید قالیرلار : می مانند
دانلاماق : با حرف دعوا کردن .
بولبوللر گول ایگسینده ن مست اولورلار ، بیز دوست یوزوندن اوزگه لر ساقی و ساغردن ، بیز دوست سوزوندن سحریز خئیر اولسون .
لغات و اصطلاحات بولبول : بلبل بولبوللر : بلبل ها # ایگ : بو گول ایگسی : بوی گول قوخو : بو گول قوخوسو # مست اولورلار : مست میشوند # بیز : ما سیز : شما # یوز : رو یوزوندن : از رویِ دوست یوزوندن : از روی دوست . # اوزگه : بیگانه اوزگه لر : بیگانگان # ساغردن : از ساغر .... دن : از .... # سوز : حرف سوزوندن : از حرفش دوست سوزوندن: از حرف دوست . یولداش : دوست قارداش : برادر آرخاداش : یاور بویدا ش: هم قد وطنداش :هم وطن
یول : راه یولوموز : راهمان یولوموز اوزاق دیر : راهمان دور است بیزیم یولوموز اوزاق دیر :ما راهمان دراز است . بیزیم یولوموز یاخین دگیل . راه ما نزدیک نیست. اوزاق : دور ایراق : دور یاخین : نزدیک دیر : است دگیل = دئییل : نیست
آتالار سوزوندن
قاباغا کئچیره م دابانلاییرلار . دالی قالیرام دانلاییرلار . هنگامی که از جلو جمعیت حرکت می کنم لگد مالم میکنند . و وقتی هم عقب می مانم سرکوفت می زنند.
اونداکی یاشاییشدا اوجالیرسان یولداشلارین بیلیر لر سن کیم ایمشسن. اما اوندا کی یاشاییشدا یئره ده ییرسن اوندا سن بیلیرسن ... یولداشلارین کیم ایمیش لر . 💐💐💐 هنگامی که در زندگی اوج میگیری دوستانت می فهمند تو چه کسی بودی اما هنگامی که تو زندگی، زمین میخوری... آنوقت تو می فهمی که دوستانت چه کسانی بودند.!! #سقراط 💐💐💐
آدم وقتی فقیر میشود ،
آدام یوخسول اولاندا
خوبیهایش هم به چشم نمی آید .
یاخچیلیقلاری دا گوزه گلمز
اما کسی که زَر دارد یا زور دارد
اما واری یا گوجو اولانین
،
عیبهایش هم هنر دیده میشوند !
عیبلریده باجاریق گورونرلر
و چرندیاتش هم
حرف حسابی به حساب میآیند !
و بوش لوغازلاریدا حسابی سوز ساییلار لار
قطعه شعر «سرود مدارس» از محمد بی ریا
ای بیزه یوخدان یارادان تانرمیز سن بیزی لطفو نله عنایت ائیله بیز لری دوزگون بولا دوز ایشلره قدرت ذاتینلا هدایت ائیله وئر بیزه تو فیق که تحصیل اندهك علم و ادبله بيزه زینت ائیله خدمت ائدهء بیز آنامیز بوردونا سن ده اونی حفظ و حمایت ائیله باك فكر آیدین اورهك ساغ بدن بیزلره شانسونله کسر امت ائیله
ترجمه :
ای خدائی که ما را از هیچ آفریدی / ما را مورد لطف و عنایت خود فرار بده / ما را به راه راست و کارهای درست / با قدرت ذاتی خودت هدایت کن/ به ما توفیق ده تا تحصیل کنیم / با علم و ادب ما را زینت بده / تا به وطن خود خدمت کنیم / تو او را حفظ و حمایت کن / فكر پاك و دل روشن و بدن سالم / در شأن خود به ما کرامت کن.
قاشلارین چکیلیر یایلارا دؤنور آغلارام گوز یاشیم چايلارا دؤنور بزه نیر اییلره آیلارا دو نور جانلار آلان بير مارالی سئو میشم
ترجمه:
ابروانت کشیده بمانند کمانها شده / گریه می کنم، از اشك چشمم رودها روان می شود / به سالها آراسته می شود و ماه می گردد / غزالی جان ستان را دوست میدارم
سوزون هیچ آیریلماز منیم سوزومدن اودلارا یا نمیشام اؤزوم اوزومدن اول قدر یاش تو کدوم ایکی گوزومدن
در یا تك آچیبان چايا دؤنموشم
ترجمه:
حرف تو از حرف من هیچوقت جدا نمی شود / خودم خودم را در آتش سوختم / آنقدر اشك از دو چشمم ریختم / که مانند دریا بازشدم و رود شدم
واقف در اشعار خود از کلمات متضاد ( آنتونیم)، مترادف (سینو نیم) و منشا به (homonyme) هائیکه در زبان گفتگو موجود است بشکل هنرمنداندای استفاده کرده است. مثلا: آز- چوخ (کم و زیاد)، آغ - قارا (سفید و سیاه)، وار - بسوخ (هست و نیست)، گئجه - گوندوز (شب وروز)، باش - اياق (سروپا)، صاغ - سول (راست و چپ)، یاخشی - یامان (خوب و بد)، و غیره. همچنین ترکیبات و امثال و حکم تر کی مانند قولاق آسماق ( گوش دادن)، قاش - قاباق ائتمك (اخم کردن)، جان وئرمك ( جان دادن) و باش چكمك (سرکشی کردن) و نظایر آنها را بطور ماهرانه در اشعار خود بکار برده است.
بایرام اولدو هیچ بیلمیرم نه ایله ییم
بیز یم او ده دو لوچو وال دا یوخدور دویو ایله یاغ دا چوخدان تو کنميش
ات هیچ اله دوشمزه و تالدا یوخدور
ترجمه:
عید آمد و نمی دانم چه کنم / در خانه گونی پر هم نداریم / برنج وروغن م خیلی پیش تمام شده / گوشت که هیچ بدست نمی آید، حتی پنیر خیك هم نیست.
غزلی از اشعار حبیبی
گر سنون چون قیلما بام چاك ای بت نازك بدن
گوروم اولسون اول قبا اینو مده پیراهن کفن چیخما یا سودایز لفون باشدان ای مه گر بو زایل
استخوان كلهم ایچره دو تسا عقربلر وطن دو شدو شبنم باغا گل تا گل نثار انتسين سنه
سبزه نین هر بر گینه بیر در تاپیشیر میش چمن ای گئو نول عشق اهلینه هر شب گوگردون شمع تك
من دئمز می يدوم کی بیر گون آغلایا سیدور گولن نئجه دینسون حبیبی سن سوزای اندامی گل
چون با تار جسمينه تن ده هر توی اولموش بیردیکن ترجمه: اگر قبایم را برای تو چاك نكنم ای بت نازك بدن / الاهی آن قبا برای من کفن بشود / سودای زلف تو از سر بیرون نخواهد رفت / اگر صد سال هم در استخوان سرم عقر بها آشیان کنند / شبنم به باغ افتاد، بيا تا گل نثارت کند / چمن برای هر برگ سبزه دری سفارش داده است / ای دل، هر شبی که مانند شمع به اهل عشق رسیدی / من نمی گفتم که روزی گریه می کند آنکه می خندد
(سوزد و گريد و افروزد و نابود شود هر که چون شمع بخندد به شب تار کسی) حبیبی بی تو ای گل اندام چگونه بیارامد / چونکه هر موی تنش خاری شد و به جسمش فرو می رود.
قیش گندی گنه بهار گلدی گل بیتدی و لاله زار گلدی قوشلارخا موسی فغانه دوشدی عشق اودی گند ہو جانا دو شدی بئر گئیلی قبای خضر پوشان جمله دیله گلدی لب خروشان سروین گینه دوندی دامنين صو سرو اوسنه اوخو دو فاخته قوقو غنچه دهنی چمن ده خندان
گولمكدن انار آچیلدی دندان بلبل او خودو صفات هجران
دریا ده در اولدو ابر نیسان دور نا او چوبن هوا به دوشدو لاچین آلو بان او ایا دوشدی آلما آغاجی دیبینده سابه
طعن ايلر ابدی بولوت دا ابه يا شين يئره تو کدو ابر نیسان بلبل اوخودو وصد هزاران می بسلددی ژاله هر ورق ده توراج کتاب اوخور طبق ده قوم قوم.. دئیری آغاجدا قومری
مست او لدو بنفشه ایچدی قو مری قوش بچه لرین اونی(صدا) بووادان مكتب اونی تك گلیر هوادان
ترجمه:
زمستان رفت و باز بهار آمد / گل روئید و لالازار آمد / مرغان همگی به فغان آمدند / آتش عشق باز به جانم افتاد / زمین قبای سبز پوشید / همه به زبان آمدند لب خروشان / دامن سرو را باز آب گرفت / بر بالای سر و فاخته کوکو می خواند / دهان غنچه درچمن خندان شد / انار خندید و دندانها ظاهر شد / بلبل صفات هجران خواند / ابر نیسان به دریا در شد / در نا به هوا پرواز کرد / مرغ شکاری بدهید در صحرا شد / زیر درخت سیب سایه بود / ابر هم به ماه طعنه میزد / ابر نیسان زمین را خیس کرد / بلبل وصد بلبل میخواند / ژاله در هر ورقی می میریخت / دراج در طبق کتاب می خواند / قمری بر شاخه درخت فوم قوم می گفت / بنفشه مست شد، قمری نوشید (باده) / صدای جوجه مرغان از آشیانشان / مانند صدای مدرسه دره وا طنین انداز است
فعله اؤزونی سن ده بیر انسان می صانیر سان
پو لسوز کیشی انسانلیغی آسان می صانیر سان انسان اولانین جاه و جلالی گره ک اولسون
. انسان اولانین دولتی، مالی گرهء او السون
همت دئمیرم ائولری عالی گره ک اولسون آلچاق، او فاجین (کوچک) داخمانی سامان می صانیر سان
آخماق کیش آنا نلیغی آسان می صانیر سان
* * *
هر مجلس عالی ده سوخو لما تز آرایه
سن دور آیاق اوسته دئمه بیر سؤز امرایسد و جايز دگیل انسانجا دانیشماق فقرا بد دو لتلى لره کندینی یکسان می صانیر سان
آخماق کیشی انسانلیغی آسان می صانیر سان
فقر ایله غنا اهلینه کیم وئردی مساوات
و معناده و صور تسده ده وار بوندا منافات
اوز فضلیتی پولسوزانده مز کیمسه بد اثبات ممتنعی نابل امکان می صانیر سان
آخماق کیشی انسانلیغی آسان می صانیر سان ترجمة:
کار گر، تو هم خودت را انسان می پنداری / آدم بی پول آدم بودن را آسان می پنداری / انسان باید جاه و جلال داشته باشد / انسان باید دولت و مال داشته باشد
نمی گویم همت، منزل عالی باید داشته باشد آن دخمه كوچك كوتاهت را سامان می پنداری / مرد احمق، آدم بودن را آسان می پنداری
در هر مجلس عالی زود خودت را داخل نکن / نو سر با با بست چیزی میگو به امرا
برای فقرا حرف زدن مانند آدمیزاد جایز نیست تو خودت را با پولدارها یکی می دانی / مرد احمق آدم بودن را آسان می پنداری
غزل
دو داغين قندينه شکر دئدی لر جان شیرینه گور نه لر دئدی لر دئدیلر کیم دهانی یوخدور او نون بیخبر لر عجب خبر دندی لر اهل معنی خجسته صور نينه معنی واهب الصور دندي لر حقدن ایران ایمشلر آنلار کیم سنی ای نور حق بشر دئدی لر فتنه دوشدو جهانه بوزوندن ہو جهتدن سنه قمر دئدي لر عنبر افشان ساچينا عارضینه یاسمین اوزره مشکل تردیدی لر باخ او نون بوزونه الاهینی گؤر اهل معنی بو دور نظر دئدی لر شامه بنز تسديلر قاراسا چینی عارضین نورينه سحر دئدی لر کیر پیکین اوخو نه ناشین پایینه عاشقين سینه سین سپردندی لر شب یلدا دورورصا چین گئجه سی صور تين بدر بنه أمر دندي لر
ای نسیمی محیط اعظم سن گرچه الفاظینه گوهر دئدی لر ترجمه:
به قند لبت شکر گفتند / ببین به جان شیرین چه ها گفتند / گفتند او دهان ندارد/ بیخبران عجب خبری گفتند / اهل معنی به صورت خجسته تو / معنی بخشنده صورتها گفتند / از حق دور بوده اند آنهائی که به تو ای نورحق بشر گفتند / از روی تو در جهان فتنه افتاد / از این جهت به تو قمر گفتند/ به زلف عنبر افشان و روی تو / مشک بر روی یاسمین گفتند / به روی او نگاه کن و خدایت را ببین / أهل معنی نظر این است گفتند / زلف سیاهت را به شام تشبیه کردند / به نور عارضت سحر گفتند/ به تیر مژگان و کمان ابرو بت / سينه عاشق را سپر گفتند / لب تو را جان گفته اند آخ آخ / این سخن را چه مختصر گفتند/ شب زلف تو شب یلداست / به بدر صورت تو قمر گفتند / ای نسیمی در پای اعظم هستی / اگر چه به الفاظ تو گوهر گفتند.
نچون آه ابله دین ای بلبل نالان وطن
بادووا دوشدی مگر حال پریشان وطن خس و خاشاك با سیب گلشنی گل لرساراليب
نیه بو حاله قاليب بس بو گلستان وطن نه با نیسان آبیل ای ملت بیچاره آپیل
ساتیر آخر وطنی دشمنه اعیان وطن در و دیوارینی نان ائیله بيب الوان ای داد
نه غم انگیزدی بارب بو شبستان وطن بالش نازه قویوب با شووی ناز ائیله مه دور
سورونی قورت داغیدار بوخلاسا چوپان وطن اجنبی ملکی دولوب بی سر و پا ملتله
نیه بارب بئله خوار اولدی عزیزان وطن دشمن علمیله بیزی ائیله دی حمال اؤزونه
کیم ذلیل ائتدی بیزی؟ جهل، آ مسلمان وطن وطنیز جسم دی سیزده وطنه جان کیمی سیز
اراضی اولمون قالا جانسیز وطن ای جان وطن
وئره لیم ال اله تحصيل كمال ائيليه ليم
از خواب غفلتدن آییلسین گرهك اخوان وطن اولمایوب شاد، اوزی گولمه بوب افسوس افسوس
او زماندان کی اولوب معجزه ایران وطنا ترجمه: چرا آه کشیدی ای بلبل نالان وطن / مگر به یاد حال پسر یشان وطن افتادی؟ / گلشن را خس و خاشاك گرفته است و گلها زرد شده اند/ چرا گلستان وطن به اينحال افتاده / چه جای خواب است، بیدار شو ای ملت بیچاره، بیدار شو / اعیان وطن وطن را به دشمن می فروشند / در و دیوار وطن از خون رنگین شده، ای داد / چه غم انگیز است خدایا این شبستان وطن / سر به بالش ناز مگذار، ناز مکن، بر خیز / چوپان اگر به خواب رود گرگ گله را میدرد / ملك اجنبی از مردم بی سر و پا پر شده / خدایا چرا عزیزان وطن اینچنین خوار شدند / دشمن با دانش خود ما را باربر خود کرد / چه کسی ما را ذلیل کرد؟ جهل، ای مسلمان و طن / وطن چون جسم و شما چون جان هستید / راضی نشوید وطن بی جان بماند ای جان وطن / دست در دست هم تحصيل كمال کنیم / برادران وطن باید از خواب غفلت بیدار شوند / شاد نشده و رویش خنده ندیده افسوس افسوس / معجز از آنروزی که وطنش ایران بوده
لا
لا بد
بیر اصلان ایله ایکی اوکوز : بیر اصلان بير اوتلاندا ایکی اوکوزه راست گلدی و اونلاری تو توب يئمك اوچون
هجوم ائله دی. اوکوزلر باش باشا وئریب بوینوزلار بله اصلانا مقابله ائله دیلر. اصلان بونلارین رفاقتینی گوروب مکر و حیلددن سوای بیر چاره بیلمه دی، اوكوزلرون بیرینه با ناشیب دئدی، بولداشبندان آیریلیب او نو تك و تنها نویسان اصلا سنیله ایشیم اولماز . یکه باش او کوز اصلانین وئردیگی وعده لره آلدانب کمکیندن آیر بلدی. در حال اصلان فرصتی فرنه وئرمه ییب اول او او کوزو و صو نرا او نون بولداشینی ییرتیب بندی.
ترجمه : یك شیر و دو گاو نر:
شیری در چرا گامی به دو گاو نر برخورد و برای خوردن آنها حمله کرد. گاوهای نر سرشان را کنار هم گرفتند و با شاخهای خود با شیر مقابله کردند. شیر وقتی رفاقت آنها را دید چاره ای جز مکر و حیله نیافت. به یکی از گاوها نزديك شد و گفت اگراز رفيقت جداشوی و او را تنها بگذاری با تو کاری ندارم. گاو نر کله گنده فریب وعده های شیر را خورد و از یارش جدا شد. شير فرصت را از دست نداد و فورا آن گاو نر را پاره کرد و خورد و بعد رفيقش را خورد. (در ذیل این حکایت شعری به همین مضمون نوشته شده است.
(وطن)
کو نلومون سئو گیلی محبوبی منیم وطنیم دیر وطنیم دیر وطنیم منی خلق ائیله میش اولجه خدا سورا وئرمیش وطنیم نشو و نما وطنیم وئردی منه نان و نمك وطنی منجه او نو تمان نه دئمك آنها در هر کیشی به اوز وطني بسله ییب سینه سی اوستونده منی صو بو دیر کیم دولانيب قانیم او لوب او منیم سو گیلی جانا نیم او لوب ساخلارام گوزلریم او سنه اونی من اولهرم الدن اگر گئنسة وطن وطنی سئو مییهن انسان اولماز او اسا او شخص ده وجدان اولماز
آنا دیلی اوچونجی کتاب، صفحه ۴۳) ترجمه : محبوب سوگلی دل من / وطن من است وطن من است وطن من / اول خداوند مرا آفرید / بعد وطنم به من نشو و نما داد / وطنم به من نان و نمك داد / گمان ندارم وطن را بتوان فراموش کرد / وطن هر کسی ما در اوست / روی سینه اش مرا پروده است / آب وطن است که جریان یافته و خون من شده / او جانان محبوب من شده / او را روی چشمانم نگه میدارم / اگر وطن از دست برود می میرم / کسی که وطن را دوست ندارد انسان نیست / اگر هم باشد در او وجدان نیست
شاعری به نام اعتماد
در دو لغت فارسی و ترکی سروده شده برای یاد گرفتن هر دو زبان سودمند است و شامل چهارصد بيت و چهار هزار لغت فارسی و ترکی است و در سال ۱۳۴۴ در تهران چاپ شده است. اعتماد در این کتاب لغات لهجه های مختلف ترکی را بموازات هم آورده و در پاورقی کتاب هم توضیحاتی در باره آنها داده است. ضمنا شاعر در اشعار خود مسائل اجتماعی و حیاتی را مطرح ساخنه و لغات متجانس و كلمات متناسب را بکار برده و نتیجه اخلاقی و اجتماعی می گیرد
چاخیر شراب، سویوش ناسزا، أو تأنماق شرم
یومولماق حمله نمودن ، گوونمه باليدن دهن کجی آغیزا گمك، ووروش دوگوش پیکار
و با واچرند، سخن سؤز، دانیشماق حرف زدن لگد تپيك، یوموروق مشت ، قيشقیریق فریاد
هله هنوز، دوروشماق مقاومت کردن شبح قارالنی، پی ایز، ازدحام چاخناشماق
نوه نواده، قوهوم خوش، پدر آتا، تو سن
🎼ترجمه آهنگ "ایشگنجه"
▪️خواننده: شبنم تووزلو و روسلان صفراوغلی
بو قدر ایشگنجه، یئتمدیمی سنجه
به نظرت این همه شکنجه کافی نیست
یقین من اولونجه دردین بیتر
مطمئنم تا موعد مرگم،دردهایت تمام می شود
یاتاقی قوخلارسان، اوتوروب آغلارسان
رختخوابمان را بو می کنی، می نشینی و گریه می کنی
نه سحر یاتارسان، نه ده گئجه لر
نه سحر می تونی بخوابی، نه شب ها
گئتدین آمما قلبیمده قالیرسان
رفتی اما در قلبم می مانی
بئزمیشم سنیز اویانماقدان
از بیدار شدنِ بدون تو، خسته شدم
سن منی اوزمکله ذوق آلیرسان
تو با ناراحت کردن من ذوق زده می شوی
من ایسه گوزلرینه باخماقدان
من با نگاه کردن به چشمان تو
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
داغلاریمزین قوردو کیمی زجه چکسم، یئری وار!!
دوز دولان گؤزلرده بئجردمک اوچون چیم اکسم یئری وار!!
آآآآآآآآآآآآآآآآی منیم کئچن گونلریمین ایشقی
آآآآآآآآآآآآآی منیم جان،شمعیمین یاناشیغی
آغیزدا دیلیم کئفلی تک ساغا سولا آشیر!!
دانیشاماق ایستر آغیر آغیر سوزلری!!
عاجیز قالیب نه دئسین؟!
بیر دووارا سیخلان یتیم کمی دیشه دولاشیر
دولان آختار تاپ سؤزون کلفین!!
سنی منیم جانیم!!قولاق وئر کی سؤزومون دنیزی داشیر!!
دولو دولو سؤزوم وار سنی ایله!!
آآآآآآآآآآآی منیم روزگاریمین سوفراسینین دوزو
آآآآآآآآآآآآی منیم قارانلیق گئجه لریمین الدوزی
وفاسیز سؤیگولوم
سندن گیلئیلیم،اؤز جانین!!
آآآآآآآآآآآه!! نقَدَر سؤیلسم ،سن بیلن دیسن!!
"یاشار توفارقان اوغلی"
—---------------------ترجمه فارسی----------------------------------
اگر مثل گرگان کوه هایمان زوزهء درد کشم جا دارد!!
یا در چشمانِ پر از نمکم به دنبال پرورش چمنِ سبز باشم!!
ای روشنی روزهای رفته ام
ای مایه شعله افروزِ شمعِ جانم!!
زبانم در دهان مثل مستان افتان و خیزان است
دلش می خواهد بحرفد!! حرف هایی سنگین دارد!!
اواره مانده که چه گوید؟؟!
مانند یتیمی که با دیوار هم آغوش میشود! زبانم به دندان می پیچد
تو خودت لبِ مطلب را بیاب
جان من! گوش ده!که دریای سخنم لبریز است
پر، و گران حرف دارم با تو!!
ای نمک سفره روزگار من
ای ستاره درخشان شب های تاریکم
دلبر بی وفایم!!
از تو گله دارم!!به جان خودت!!
آآآآآه!!هر چه بگویم!!درکم نخواهی کرد!!
"یاشار - آذرشهر"1388
چوخ کئچمیشم بوداغلاردان دورنا گوزل بولاقلاردان انشین میشم اوزاقلاردان ساکت آخان آرازلاردان سینا میشام دوستی باری ائل بیلیر کی سن منیم سن بوردوم بو وام مسکنیم سن دئمک دوغما وطنیم سن آیر بلارمی کو نول جاندان آذربايجان آذربایجان ا من بیر اوشاق سن بیر آنا او دور کی باغلییام سانا هانکي سمنه مانکی بانا هی او چسام دا بو وام سن سن ائلیم گونو ، او و ام سن سن فقط سندن گئن دوشنده آیریلیق ندن دوشنده ساچلاریمادن دوشنده بوغار آبلار، ايللر منی قيناما سین ائللر منی داغلارینین باشی قاردیر آغ اور پگین بولوتلار دیر اوزون بیر کچمیشین و اردیر بیلینمه پیر یاشین سنین نه لرچکمیش باشین سنین
ترجمه: بسیار از این کوهها گذشته ام / از این چشمه های درنا چشم / از آن دورها شنیده ام / از ارسی که ساکت جاری است شنیده ام / دوست و بار را آزموده ام مردم می دانند که تو مال منی / وطن و آشیان و مأوای منی / یعنی وطن تنی منی / آیا دل از جان ممکن است جدا شود / آذربایجان آذربایجان و من کودکی هستم و تو مادری / برای این بد تو با بندم / به هر سمت و هر طرفی که / پرواز کنم آشیانم نوئي / ايلم، خورشیدم، جولانگاهم توئی وقتی از تو دور می شوم / واز تو جدا می مانم / وقتی موهایم سفید می شود / ماهها وسالها مرا می فشارند / دیگران مرا سرزنش نکنند بالای کوههایت برف است / پوشش سفیدت ابرهایند / گذشته درازی داری/ سن و سال نو بر کسی معلوم نیست / به سر تو چه ها آمده است
کتاب آتالار سوزو ، گفتار نیاکان نویسنده یعقوب قدس که در سال ۱۳۵۹ چاپ شده است شامل امثال ، حکم و اصطلاحات ترکی آذربایجانی است و برای زبان آموزان ترکی آذری بسیار عالی و خوب و سودمند است.
کتاب بسیار خوب وآموزنده فرهنگ لغت ترکی آذری به ترکی که نویسنده آن داشقین می باشد بدای یادگیری زبان ترکی آذری بسیار خوب و کاربردی است زیرا لغات ترکی را به ترکی توضیح داده است و زبان آموز با بررسی معنی لغات دایره یاد گیری لغاتش خیلی خوب افزایش پیدا می کند و معانی مترادف ومتضاد لغت وتعریف آن لغت را یاد می گیرد.
🎼ترجمه آهنگ "پاشا پاشا"
▪️خواننده: تورکان ولیزاده
بو گون کدرین سونونجو گونو
امروز روز آخر اندوه است
گونون بو گونون گوسدر گوجونو
قدرتت را امروز نشان بده
اونوت صاباحی، اونوت دوننی
فردا را فراموش کن، دیروز را فراموش کن
اونوت نئجه کی او اونوتدو سنی
فراموش کن همون طوری که اون تو رو فراموش کرد
او سئومه دی سئوه بیلمه دی
اون دوست نداشت نتونست عاشق باشه
علاجین نه دی بوش وئر
چاره ات چیه؟ بی خیال شو
یاشا حیاتینی، حیاتینی یاشا
زندگی ات را بکن، زندگی ات را بکن
دالاشا دالاشا ساواشا ساواشا
با جنگ و دعوا
آیاقی دیه جک او داشا بو داشا
پاش به این سنگ و اون سنگ می خوره
او اوزو گله جک سنه پاشا پاشا
اون خودش به سوی تو می آد پاشا پاشا
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه آهنگ بلکه ده دویموسان مندن (شاید ازم سیر شدی)
▪️خواننده: وفا شریف اوا
ایسته ییرسن دوست اولاق
اگه می خوای دوست بشیم
اوولکی تک مهربان
مثل اون اوایل مهربان باشیم
سنسیز یاشاماق اولماز
بدون تو نمی شه زندگی کرد
یاشاماز اولر بو جان
بدون زندگی با تو این جسم می میره
اوساندیرما جانیمدان
جان مرا خسته نکن
گئتمه تز تز یانیمدان
زود زود از پیشم نرو
منه چالیش سوزونو ده
سعی کن راستشو بهم بگی
دئمه سئومیرم داها
نگو دیگه دوستت ندارم
چوخدا باتما گوناها
بیشتر از این خودتو به گناه نینداز
سنی ایستمیرم سوزونو ده
نمی خوامت حرفتو بگو
بلکه ده دویموسان مندن
شایدم ازم سیر شدی
سویله بیلیم سئوگیلیم
بگو تا بدونم عشقم
سسیزجه گیدرم سنن
بی صدا از پیشت می رم
سنی یاشاریم سئوگیلیم
تو زندگی کن من بمیرم عشقم
نئجه روا بیلیرسن
چطور روا می دونی
موحتاج اولوم نفسینه
که محتاج نفس هات بشم
کیمسه سنه من اولماز
هیچ کس واسه تو مثل من نمی شه
یاز عاقلینین کوشه سینه
بنویسه به گوشه مغزت
اوساندیرما جانیمدان
جان مرا خسته نکن
گئتمه تز تز یانیمدان
زود زود از پیشم نرو
منه چالیش سوزونو ده
سعی کن راستشو بهم بگی
دئمه سئومیرم داها
نگو دیگه دوستت ندارم
چوخدا باتما گوناها
بیشتر از این خودتو به گناه نینداز
سنی ایستمیرم سوزونو ده
نمی خوامت حرفتو بگو
بلکه ده دویموسان مندن
شایدم ازم سیر شدی
سویله بیلیم سئوگیلیم
بگو تا بدونم عشقم
سسیزجه گیدرم سنن
بی صدا از پیشت می رم
سنی یاشاریم سئوگیلیم
تو زندگی کن من بمیرم عشقم
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه آهنگ: داغلارا چم دوشنده (زمانیکه به کوهها ، مه می افتد)
▪️خواننده: کونول خاسیوا
داغلارا چم دوشنده ... بولبوله غم دوشنده !
زمانیکه به کوهها ، مه می افتد ... و دل بلبل غمگین می شود !
روحیــــم بدنده اوینار گولوم ... یادیما سن دوشنده !
روحم در بدنم به رقص در میآید وقتی که تو بیادم می آیی !
گجلر آی گجلرررر
شبها! در شبها
آی باتار آی گجلررر
شب ها ماه غروب می کند
سنی گورن گوزلریم نه یاتااار نه دینجلرر.
چشم هایی که تو را دیده اند نه می خوابند نه آرام می گیرند
من ها سنی نورِ الهی ساننام،
من تو را نور الهی می دانم
جمالینین شعلهسینه دولاننام،
گرد شعله جمالت می گردم
آتشینه مردِ مردانه یاننام،
در آتش مرد و مردانه می سوزم
بو خاصیت منه پروانهدندیر.
این خاصیت از پروانه به من رسیده است
بیر نامه یازمیشام جان اوزه ـ اوزه،
یک نامه نوشتم با جانی که مدام در رنج است
بادصبا! آپار سن او گول اوزه،
باد صبا! نامه ام را ببر به آن گل چهره
سوروشسا یار کی، بو کیمدندیر بیزه؟
اگر یار بپرسد که این نامه از کیست؟
سؤیلهگیلن: ـ« سیزین دیوانهدندیر.»
به او بگو این نامه از دیوانه شماست
صیادا باخ صیادا تورون قوروب قایادا
صیاد را بنگر، تورش را در پرتگاه پهن کرده است
تورونا ترلان دوشوب کیمسه سی یوخ اویادا
در تورش یک ترلان (پرنده زیبا) افتاده است، کسی نیست او را بیدار کند
گجلر آی گجلرررر
شبها! ای شبها
آی باتار آی گجلررر
شب ها ماه غروب می کند
سنی گورن گوزلریم نه یاتااار نه دینجلرر.
چشم هایی که تو را دیده اند نه می خوابند نه آرام می گیرند
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه آهنگ: "بیزی اولدوردو" (ما رو کشت)
▪️خواننده: شبنم تووزلو
سئوگین ائله باغلییبدی گوزومو
عشق تو طوری چشمامو بسته که
سنین گوزلرینده گزیرم اوزومو
خودم رو توی چشمای تو جستجو می کنم
یانیمدا اول توت الریمنن توت
پیشم باش و دستم رو بگیر، بگیر
گوزلریمین اونونه آلارام اولومو
مرگ رو جلوی چشمای خودم می گیرم
کوسوب باریشماق بیزی اولدوردو
قهر کردن و آشتی کردن ما رو کشت
سویوق دانیشماق بیزی اولدوردو
سرد صحبت کردن مارو کشت
موناسیبتلریمیز عینی عینی
روابطمون یکنواخت و یکسان شده
بولارا آلیشماق بیزی اولدوردو
عادت کردن به این ها ما رو کشت
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه آهنگ "نفسیمسن" (نفس منی)
▪️خواننده: شبنم تووزلو
سنی سئوگیلیم، گوردوگوم گوندن
معشوقم! از روزی که تو را دیده ام
هاوالی کیمی ام، اثر یوخ مندن
هوایی شده ام و اثری از من نیست
بیزی سئودالی یارادان تانریم
خدایی که ما را عاشق هم آفرید
قیماسین بو عشقه، سالماسین آیری
این عشق را از ما دریغ نکند و ما را از هم جدا نکند
سوس، دایان اونومده گوزلریمه باخ سسسیز
خاموش باش! مقابلم بایست و بی صدا به چشمهایم نگاه کن
نئجه یئتیم قالار گور او گوزلر سنسیز سنسیز
ببین چگونه آن چشم ها بدون تو یتیم می مانند
لیلی مجنون سئومز من سنی سئودییم کیمی
مجنون به اندازه ای که من عاشقم تو ام، عاشق لیلی نیست
کیمسه قدرینی بیلمز من بیلدییم کیمی
کسی به اندازه من قدر تو را نمی داند
سن منیم گلن نفسیمسن
تو نفس من
سن منیم یاشام هوسیمسن
تو هوس زندگی منی
بیل کی اولونجه بسیمسن
بدون که تا لحظه مرگ برای من کافی هستی
سون نفسیمسن
نفس آخرمی
نه اولار سویله، سئویرم سنی
چی می شه بگی دوستت دارم؟
یار سنین اول سوزونه، احتیاجیم وار
ای یار من به آن جمله تو احتیاج دارم
سنی بیر کیمسه، عوض ائیلرمی
کسی نمی تواند جای تو را بگیرد
تک سنین اول سوزونه احتیاجیم وار
فقط من به آن جمله تو احتیاج دارم
سوس، دایان اونومده گوزلریمه باخ سسسیز
خاموش باش! مقابلم بایست و بی صدا به چشمهایم نگاه کن
نئجه یئتیم قالار گور او گوزلر سنسیز سنسیز
ببین چگونه آن چشم ها بدون تو یتیم می مانند
لیلی مجنون سئومز من سنی سئودییم کیمی
مجنون به اندازه ای که من عاشقم تو ام، عاشق لیلی نیست
کیمسه قدرینی بیلمز من بیلدییم کیمی
کسی به اندازه من قدر تو را نمی داند
سن منیم گلن نفسیمسن
تو نفس من
سن منیم یاشام هوسیمسن
تو هوس زندگی منی
بیل کی اولونجه بسیمسن
بدون که تا لحظه مرگ برای من کافی هستی
سون نفسیمسن
نفس آخرمی
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه آهنگ "گلمدین"
▪️خواننده: بهار لطیف قیزی
یولاریندا بیتیب قالدیم
در راههایت روییدم
دونگسینده ایتیب قالدیم
در راه های پرپیچ و خمش گم شدم و ماندم
تنها قالدیم یتیم قالدیم
تنها ماندم یتیم ماندم
من گوزلدیم سن گلمدین
من منتظر ماندم اما تو نیومدی...
گئجه کوسدو آیدا باتدی
شب قهر کرد و ماه غروب کرد
یوخوسونا حارام قاتدی
زود از خواب بیدار شد
اورییمی درد اویاتدی
درد قلبم را بیدار کرد
من گوزله دیم سن گلمدین
من منتظر ماندم اما تو نیومدی ...
ائله بیلدیم یوخموشام من
گمان کردم که نیستم
اولدوز اولوب باتمیشام من
همانند ستاره خاموش شدم
بو یوللارا یاغمیشام من
مثل باران شدم و بر این جاده ها باریدم
گلمدین ...
اما تو نیومدی...
گوز یاشلاریم دونوب سئله
اشم چشمم همانند سیل جاری است
اورییمی یاخدی بئله
قلبم رو طوری سوزوند که
گورن اولدو نیه بئله
هرکس که مرا دید پرسید چرا به این روز افتاده ای
گلمدین...
اما تو نیومدی...
اومدیلریم منیم اولدو
تمام امیدهایم به یاس تبدیل شدند
سئوگین منه قنیم اولدو
این عشق بلای جانم شد
منه قالان غمیم اولدو
در آخر فقط غم با من موند
گلمدین...
آخشاملارین گوزو نملی
چشم عصرها اشک آلود است
بولاغلارین سوزو نملی
حرف چشمه ها اشک آلود است
حسرتین اوزو نملی
خود حسرت اشک آلود است
من گوزله دیم سن گلمدین
من منتظر ماندم اما تو نیومدی ...
گئجه کوسدو آیدا باتدی
شب قهر کرد و ماه غروب کرد
یوخوسونا حارام قاتدی
زود از خواب بیدار شد
اورییمی درد اویاتدی
درد قلبم را بیدار کرد
من گوزله دیم سن گلمدین
من منتظر ماندم اما تو نیومدی ...
آدرس پیج ما در اینستاگرام:
https://www.instagram.com/ghazalmuzic
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه ترانه (منیمدیر = مال من است) Menimdir
▪️خواننده: نصیبه عبدالله اوا
او شنلیکده بو شنلیکده، شیرین شیرین دیل منیم دیر
در آن مهمانی و این مهمانی، شیرین زبانی مال من است
شیرین شیرین دیل منیمدیر منیمدیر
شیرین زبانی مال من است، مال من
اوتمه بایغوش چمنده، چمنلیکده چمنلیکده
ای جغد از چمنزار گذر نکن
من بولبولم گول منیمدیر گول منیمدیر گول منیم
من بلبل هستم و گل مال من است، گل مال من
من بولبولم گول منیمدیر گول منیمدیر
من بلبل هستم و گل مال من است
سنسیز کونلوم آغلار منیم، گوز یاشلاریم چاغلار منیم
بدون تو قلبم گریه می کند، اشک چشمم مثل آبشار می ریزد
گوز یاشلاریم چاغلار منیم، چاغلایار
اشک چشمم مثل آبشار می ریزد
فرهاد اولسام، داغ منیم، داغلار منیم، داغلار منیم
اگر فرهاد باشم کوه مال من است
مجنون اولسام چون منیمدیر، چول منیمدیر، چول منیم
اگر مجنون باشم صحرا مال من است
مجنون اولسام چون منیمدیر، چول منیمدیر
اگر مجنون باشم صحرا مال من است، صحرا مال من
او شنلیکده بو شنلیکده، شیرین شیرین دیل منیم دیر
در آن مهمانی و این مهمانی، شیرین زبانی مال من است
شیرین شیرین دیل منیمدیر منیمدیر
شیرین زبانی مال من است، مال من
اوتمه بایغوش چمنده، چمنلیکده چمنلیکده
ای جغد از چمنزار گذر نکن
من بولبولم گول منیمدیر گول منیمدیر گول منیم
من بلبل هستم و گل مال من است، گل مال من
من بولبولم گول منیمدیر گول منیمدیر
من بلبل هستم و گل مال من است
کیم نه دئیه ر بو حاق سوزه، بو حاق سوزه، بو حاق سوزه
کی می تونه رو این حرف حق حرفی بیاره؟
من ائلینم ائل منیمدیر ائل منیمدیر ائل منیم
من مال این سرزمین هستم سرزمین هم مال من است
من ائلینم ائل منیمدیر ائل منیمدیر
من مال این سرزمین هستم سرزمین هم مال من است
ائل منیمدیر، ائل منیمدیر، ائل منیمدیر
سرزمین مال من است، مال من
ائل منیمدیر، ائل منیمدیر، ائل منیمدیر
سرزمین مال من است، مال من
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه آهنگ "گئتسین"
▪️خواننده: بهار لطیف قیزی
سئومرم دئسه گئتمک ایستسه دیرم گتسین
اگه بگه دوستت ندارم و بخواد بره می گم بره
اونو حیاتیمنان اونو اورییمنن سیلرم گئتسین
اونو از زندگی و از قلبم پاک می کنم بره
گئدنی ساخلاماق اولماز
جلوی اونی که می خواد بره رو نمی شه گرفت
قاپینی باغلاماق اولماز
در رو نمی شه بست
دیرنی بیلمیرسه
اگه ارزشتو ندونه
اوزونو باغلاماغ اولماز
نمی شه روشو کم کرد
عشق بئله اولمور سئودا بئله اولمور
عشق و عاشقی این جوری نمی شه
سئون سئودین درده غمه سالمیر
عاشق معشوقش رو به درد و غم نمی اندازه
سئومرم دئسه گئتمک ایستسه دیرم گتسین
اگه بگه دوستت ندارم و بخواد بره می گم بره
اونو حیاتیمنان اونو اورییمنن سیلرم گئتسین
اونو از زندگی و از قلبم پاک می کنم بره
اوریمه داغ چکرسه گوز یاشیمی توکرسه
اگه به دلم داغ بذاره و اشکم رو جاری کنه
باخان دییرم هچ نیه سون گویارام هر شیه
هیچی حالیم نمی شه همه چیز رو تموم می کنم
عشق بئله اولمور سئودا بئله اولمور
عشق و عاشقی این جوری نمی شه
سئون سئودین درده غمه سالمیر
عاشق معشوقش رو به درد و غم نمی اندازه
سئومرم دئسه گئتمک ایستسه دیرم گتسین
اگه بگه دوستت ندارم و بخواد بره می گم بره
اونو حیاتیمنان اونو اورییمنن سیلرم گئتسین
اونو از زندگی و از قلبم پاک می کنم بره
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه آهنگ جدید شبنم تووزلو به نام "خبرین وار" (خبرداری)
بلکه ده گوروسن منی سن
شاید اگه منو ببینی
گوزلریم آغلار دوزمز
چشات گریه می کنه و تحمل نمی کنه
دردیم ائله آغیر درتدیر
درد من انقدر سنگینه که
هئچ بونا داغلار دوزمز
کوهها نمی توانند آن را تحمل کنند
منی سالدین غمه آها گل
مرا به غم و آه انداختی بیا
اورییم دوزمور داها گل
فلبم دیگه نمی تونه تحمل کنه بیا
گل بو حسرتی بیتیرک
بیا به این حسرت پایان دهیم
اومیدیم یوخ صاباحا گل
امیدی ندارم به فردا، بیا
خیاللاریملا کئچرم
با رویاهایم می گذرونم
منی دوشونورسن من سیز
بدون من به من فکر می کنی
سن آخی هاردان بیلیسن
آخه تو از کجا می دونی
داریخیرام من سنسیز
بدون تو دلم برات تنگه
خبرین وار سن گئدنن
خبر داری از وقتی که رفتی
اولورم یاشامیرام
می میرم و زندگی نمی کنم
جانیم اوزولور گونو گونن
جانم روز به روز ناراحت می شود
بیتیرم یاشامیرام
تمام می شوم و زندگی نمی کنم
🔥غزل موزیک:👇
@Ghazalmuzic98
🎼ترجمه فولکور دل انگیز ترکی آذربایجانی "چوبان قیزی" (دختر چوپان)
▪️خواننده: کامیله نبی اوا
بیر چوبان قیزینی گوردوم چشمه باشیندا آی امان
سر چشمه دختر چوپانی را دیدم ای امان
قوشا خالار وار اوزونده ترمه باشیندا آی امان
جفت خالی بر گونه و ترمه ای بر سرش ای امان
بیر چوبان قیزینی گوردوم قویون اوتاریر آی امان
دختر چوپان را همراه گله ای دیدم ای امان
بی چاره یازیق جانین عمرون قورتاریر آی امان
جان بیچاره و بی نوایش را به سختی به پایان می رساند
بیر چوبان قیزینی گوردوم الینده قایچی آی امان
دختر چوپان را قیچی به دست دیدم
نه آتام وار نه انام وار گوندرم ائلچی آی امان
نه پدری دارم و نه مادری که به خواستگاری اش بفرستم
آشیان مرغ دل، زلف پریشانیندادیر
آشیان مرغ دل در زلف پریشان شماست
قاندا اولسام ای پری! کؤنلوم سنین یانیندادیر
خون آلود باشم ای پری ؛دلم به یاد شماست
عشق دردیله خوشام، ال چک علاجیمدان طبیب!
با درد عشق خوشم ؛دست از درمانم بكش ای طبیب
قیلما درمان کیم، هلاکیم زهری درمانیندادیر
درمانم مكن زهر هلاكتم در درمان شماست
چکمه دامن ناز ائدیب اوفتاده لردن وهم قیل
ناز کرده و دامنت را مکش از افتاده گان حذر کن
گویلره آچیلماسین اللر کی دامانینده دیر
مبادا دستهای اویزان به دامانت به آسمان بلند شود
گوزلریم یاشین گوروب شور ائتمه نیفرت کیم بو هم
اشک چشمانم را ببین شور است نفرینم مکن، اینهم
اول نمک دن دیر که لعل شکر افشانیندادیر
از آن نمکی است که در لعل شکر افشانت است
ای فضولی! شمع تک مطلق آچیلماز یانمادان
ای فضولی چو شمع مطلقا خواهی سوخت و
تابلار کیم سونبولوندن رشتهی جانیندادیر
باز نخواهد شد تاب سنبلی که در رشته جان تو است.
نه آتام وار نه انام وار گوندرم ائلچی آی امان
نه پدری دارم و نه مادری که به خواستگاری اش بفرستم
دارکوب
"دارکوب" از جاندارانی است که در زبانهای زیادی، برای نامگذاری به رفتارشان توجه شده است. در فارسی، نام این جاندار بَرآمده از "دار" است به معنی درخت و "کوب" به معنیِ کوبنده.
همین منطق نامگذاری را در زبانهای دیگری هم میبینیم:
تُرکی استانبولی: ağaçkakan
ترکی آذری: آغاج دَلَن
ترکمنی: آغاچ دشن
تالشی: دار دارَکو
کردی سورانی: دارته قنه
کردی کرمانجی: چکچکوک ("منقار چکش")
مازندرانی: دار کِتِن
لری: کِل دارکن ("پوست درختکن")
عربی: نقار الخشب ("سوراخکننده چوب")
انگلیسی: woodpecker
برخیِ گونههای وِلاتی: بنهسونه ("سوراخکننده درخت")
گویش نَنَجی: درخت سوراخکُن
...
در ایران، "دارکوب بلوچی/ سندی" و "دارکوب باغی" از بقیه ارقام شناختهشدهتر هستند.
زبان، اَنگُشتان و دُم دارکوب بسیار قوی است: زبان دراز او در بیرون کشیدن حشرهها و کِرمهای زیر پوست درخت به کارش میآید؛ انگشتان جلویی او برای نِگَه داشتنش بَر روی تَنه و شاخه درخت به کار میروند؛ و دُم او نقش تکیهگاه را دارد برایش. ... .
*
معني شماری از واژههای تُرکی که با کاربرد پایه "اَل" به معنای "دست"، شکل گرفتهاند.
*
اَل: دست
اَل آلتي: يواشکي، پنهاني
اَل اوستو: روي دست، باعجله
اَل بير: همدست
اَل بيرليک: همدستي
اَلجهک: دستکش
اَل چاتان: نزديک، در دسترس
اَل چاتماز: غير قابل دسترس
اَل چاتماق: دسترسي پيدا کردن
اَله سالماق: دست انداختن، سَر به سَر کسي گذاشتن
اَل وئرمهز: به کار نميآيد، دست نميدهد
اَل وئرمهک: دست دادن، با کسي به منظور سلام و دوستي دست دادن
اَلي آچيق: سخاوتمند
اَلي آچيقليق: سخاوتمندي
اَلي آشاغا: فقير
اَلي آشاغيليق: فقر
اَلي آغير: کسي که محکم ميزند؛ کسي که شگون بد دارد.
اَلي اوزون: دست دراز
اَل اوزونلوق: دستدرازي
اَلي اگري: دزد؛ کسي که دستش کج است و چيزي را از روي مرض برميدارد.
اَلي بوش: دست خالي
اَلي بوشلوق: دست خالي بودن
الي يونگول: کسي که شگون خوب دارد.
*
با
*
#زبان_ترکی
#ترکی_آذری
شاید بتوان گفت که به لحاظ حِس و احساسی که شعر میتواند بَرانگیزد،
شعرِ زیر از شهریارِ شعر و ادب ایران، از اثرگذارترین شعرهایِ گفتهشده در حوزه فرهنگ و تمدن ایرانی است.
* سـَــن یارِیمین قاصدی سـَن اَیلَن سَــنَه چــــای دِئمیشَم خـــیالینی گــُــوندَریب دیــــر بَسکی من آخ وای دِئمیشَم آخ گِئجَهلَـــر یاتمـــــامیشام مــن سَنَه لایلای دِئمیشَم سـَــن یاتالــی مـَن گوزومَه اولـــدوزلاری ســـای دِئمیشَم هـَـر کــَـس سَنَه اولدوز دییَه اوزوم سـَـــــــــنَه آی دِئمیشَم سَننَن ســـورا حـَـــیاتَه مَن شـیرین دِئسَه زای دِئمیشَم هـَـر گوزلدَن بیــر گـــول آلیب سَــن گـــوزَلَه پای دئمیشم سَنین گـــون تــَک باتماغیوی آی بـــاتـــانـــا تــــای دِئمیشَم اینــدی یــایــا قــــیش دِئییرَم ســـابق قیشا یای دِئمیشَم گــَه تــوییوی یادَه ســــالیب من دَلی ناینای دِئمیشَم ســونــــرا گئنه یاسَــه باتیب آغــــلاری هایهای دِئمیشَم عُمـــره ســورن من قارا گون آخ دِئــمــیشم وای دِئمیشَم *
برگردانِ فارسی: تو قاصد یارِ من هستی بنشین که گفتهام برایت چای بیاورند یار، خیال خود را نزدم فرستاده بَس که من زاری و ناله کردهام آخ که چه شبهای پُرشماری که نخوابیدهام و در خیال خود برایت لالایی خواندهام که بخوابی تو خواب بودی و من بیدار و چشمانم به شمردنِ ستارهها مشغول همه میگویند تو به ستاره میمانی، اما برای من تو چونانِ ماهِ آسمانی پس از تو، زندگی اگر هم بَر دیگران شیرین گذشته، بر من تلخ بوده است دَر هر زیبارویی نشانی از تو جستهام تا او را به تو تشبیه کنم تو رفتی و چون آفتاب غروب کردی اما من رفتنت را بهسانِ غروب ماه میدیدم به امید آنکه چونان آفتاب دوباره بَرآیی اکنون تابستان برایم چون زمستان سرد و تاریک است حال آنکه آنگاه که نرفته بودی، زمستان برایم چون تابستان گرم و روشن بود گاه در خیال خودم را در عروسی تو میبینم و مجنونوار هلهله و شادی سَر میدهم اما دیری نمیگذرد که دیگربار غم وجودم را میگیرد و هِقهقِ گریه دَر بَرم میگیرد آری، روزگارِ منِ سیَهروز در غصه رفتنِ تو، با آه و زاری میگذرد
#زبان_ترکی #ترکی_آذری #تبریز #ادبیات_ترکی #شهریار #محمدحسین_بهجت_تبریزی *
*
لالاییِ ترکی
شیرین شیرین یات آی بالا
بویا باشا چات آی بالا
سنده بیر گون اوز سسی نی
ائل سسینه قات آی بالا
سنه دییر لای لای
هر اوتن قوش، هر آخان چای
بو گوزل شان انامیزه تک
لای لای
هر شهرتیم، شانیم سن سن
جاندان آیری جانیم سن سن
نه تمیز دیر گول نفسین
سن عطیرلی بیر چمن سن
سنه دییر لای لای
هر اوتن قوش، هر آخان چای
بو گوزل شان انامیزه تک
لای لای
یات یات آی قوزوم شیرین شیرین
حیات سنین دوران سنین
قای قیسیلار بوی آتیرسان
قوجاقوندا بو وطنین
*
برگردان فارسی:
خوب و شیرین بخواب ای فرزندم
قد بکش و بزرگ شو
تو هم روزی صدایت را
به صدای ایل بیآمیز و همصدا با مردمت شو
برای تو لالایی میخوانند
هر پرنده که پرواز میکند، هر رود جاری و جوشان
مانند این مادر والا و زیبا مقام
شهرت و سربلندی و شان و مقامی که دارم از توست
تو جانی ورای جانم، جدای از جانم هستی
چه اندازه پاک است نفسهایت
تو چمنی پر از عطر هستی
خوب و شیرین بخواب ای بره نازم
حیات و دوران از آن توست
با مراقبتهایش قد میکشی
در آغوش این وطن
*
#لالایی
#لالایی_ترکی