بخش دوازدهم کتاب آیاقلانمیش قارلار با ترجمه فارسی
12
زیروه لري چن بوروموشدوو روشن ین وارلیقی لا ، یولداش لار قیلینج لاري لا قایا لار دا
اوتوراراق روشن ین سازینا وسؤزونه قولاق آسیردیلار :
- " داغلار یورد یووام اولدو غم لریم دریا ومن غواص. دوشمان لا ووروشدو گؤزیاشلارینا
جان قانا بورودوم . نیسگیل لرباهار یاغیشی تک آشیب داشیردیلارو بیزلر آجی لارلا
اوغراشیردیق . آیاغا قالخییب یورویون یولداشلار کی دوشمان یولدا دیر. "
سازین اوجا نغمه لري له بیرگه ،آتلارین کیشنه مه سی قولاغا دییردي و اي ییت لر ، قیینج
لاري نین چیکّا چیکّی لا سن ین گوموش نوروندا دؤیوشه حاضیلاشیردیلار . ارسلان
پوسقودایدي و سن ین آردیندا گیزله نه رك ، گؤزو جمعیت نجاتی نین سردسته سینده ایدي
کی اونون ایشاره سی له اؤلوم یاغیردي و قازئته سی له تشکیلاتی سلطنت ین و یابانجی لارین
خیدمتینده ایدي . سون فورصت ایدي و سونونجو پرده . روشن ساواشدان قاییتمیشدي و
یولداشلاري آزادلیق ماهنی سی اوخویاراق ، ظفر لرینی کوتلویوردولار و دئییردیلر :
- " نه دن اوزگون سن روشن ؟ سن کی سودان باج آلیرسان اوددان وئرگی ! آصلان لار مئشه
ده سن دن قورخورلار و بی لر خانلار آدین گلینجه گیزله نیرلر . شاهلار سن دن توك
تؤکورلر و قارتال لار سنی گؤرجک هاوالانیرلار و یئنه ملول سان روشن ، ندن روشن ؟
سنی قارانلیق بورویور وآزجا بیر ایشیلتی ، بیر قایانین اوزه رینی ایشیقلاندیریر کی روشن اونا
دایاناراق یولداشلارینا بئله جاواب وئریر:
-" غم دن کؤینک گئیمی شم و اوره ییمین یاراسی سویوق دان سیزیلدیر. فلاکت ائلین
سرنیویشتی اولوب و شیرین بیر لاي لاي قولاغا چاتمیري. منیم " نگار " یم قفس لرده اسیردي
و جان یارام آغیر. قورتولوش اوچون یاي دان چیخمیش بیر اوخ کیمی یوگورمه لی ییک و
روشن ین سون سؤزو هله قورتولمامیشدي کی قارانلیق دان شاخان ایلدیریم کیمی ، بیر گوالله
نین سسلن مه سی ، قارنلیقی فریاد لارا بوغدو و ارسلان قالابالیقا جوموب ، جمعیت ین ایچینده
گؤزدن ایتدي .
ارسلان راحات بیر ووجدان و اوره ك شن لی یی له ، بیر ایپ اوجو اَله وئرمه دن ، اؤز
یوردونا ساري یوللاندي کی عزیزلرینه کؤلگه اولا و بیر دایاق کیمی اونلارین آجی لارینا
یاردیمجی . او فورصت ده کی ارسلان کسمه یوللارینان ، داغ داشی آشیردي ، دوروم او قدر
دییشیلمیشدي کی عزیز لرینه چاتدیقدا ، دونیا ساواشی بیته رك یابانجی لار اؤلکه دن
چیخماغا حاضیر لاشیردیلار و اجنبی لر یئنه شاهی گوج لن دیره رك اؤلکه ده کی قیام و
عوصیان لاري سؤندورمه یه چالیشیردیلار . خیانت لر ، قاچاق دوشمه لر ، هجوم لار ، قیرقین
لار ، توتوب آسمالار و کیتاب یاندیرمالار یئنه باشلامیشدي . اونلاردا کی جهنم دره دن
کئچیردیلر بیر آت ین دلی لی یین دن صؤحبت ائدیردیلر کی دایانمادان دولاشیردي و اوجا
کیشنمه لري له، ایتگین گئده ن بیرینی آختاریردي .
یاي فصلی -
ترجمه فارسی
12
بلنداي ستیغ کوهها را مه انباشته بود و در گرمی و روشناي حضور " روشن " یاران با
برهنگی شمشیرهاشان بر صخره ها نشسته بودند و گوش به نوا و ساز مرادشان داشتند:
ـ « برومند و تناور، بر کوهها غنودم و غم ها دریا شدند و من غواص ، اشک دشمن در رزم با
من، سرخ و خونین بود و محنت ها سرریز چون رگبار بهاران. دمساز تلخی ها بودید ، برپا و
چالاك یاران! خیزید و یورش آرید که در راهند خصمان.»
در طنین بلند نغمه هاي ساز ، شیهۀ اسبان به گوش می رسید و جوانمردان، آماده و قبراق، با
چکاچاك شمشیرهاشان که در عمق صحنه با نوري نقره فام در می آمیخت آمادة رزمی می
شدند که با غریو بلند روشن آغاز می گشت. ارسلان در کمین بود و از پشت صحنه ، به
سردمدار اشراري می نگریست که با اشارت او، مرگ می بارید و روزنامه و تشکیلاتش، بوق
و کرناي بیگانگان بود و سلطنتی که همچون مهره اي سوخته ، دور جدیدي از بازي هاي
سیاست را انتظار می کشید. فرجام بازپسین بود و پردة آخر. روشن از رزم باز گشته بود و یاران
با آواز رهایی، ظفر را پاس می داشتند:
ـ « پر ملال ات می بینیم روشن! تو که از آب باج می گیري و از آتش خراج! شیران در بیشه
لرزانند و خان وسلطان از غریوات پنهان. در حریم ات شاهان پر می ریزند و عقابان بال می
افشانند و باز ملولی روشن؟»
صحنه در تاریکی فرو می رود و نوري کمرنگ ، فراز صخره اي را در برمی گیرد و روشن، با
صدایی که پژواك طنین آن فضاي تئاتر را می پوشاند به پاسخ یاران برمی خیزد:
ـ«جامه اي از غم به بر دارم و زخم قلبم از سرما می لرزد . فلاکت تقدیر ایل است و لالایی
شیرینی به گوش نمی رسد. نگار من در قفس ها اسیر است و زخم دلم سنگین. چون تیري از
کمان رها گشته شتاب ورزید و پیش...»
واپسین کلام روشن در راه بود که چون صاعقه اي در تاریکی ، نفیر تیز گلوله اي فرود آمد و
ظلمت و فریاد ، با شلوغی و آشوب درآمیخت و ارسلان ، گریزناك و چالاك در میان
جمعیت نهان شد.
ارسلان با خاطري آرام و قلبی که از شادي مالامال بود، بی آنکه ردپائی برجا نهاد ، راه به
سوي دیاران داشت و عزیزانی که باید ، سایه ساري می داشتند و تکیه گاهی تا رنج هایشان را
قسمت کنند و با دردي یگانه عمري را کنار هم تاب آورند. در مدتی که ارسلان با بیراهه ها ،
کوه و کمر را پشت سر می نهاد، اوضاع به یکباره آنچنان عوض شده که وقتی با عزیزان
روبرو شد، خبر از پایان جنگ بود و خروج بیگانگان و توافق هاي پنهانی با شاه و سرکوب
جنبش ها و خیانت ها و فرارها و خاموشی همۀ امیدها و دل بستن ها و هجوم ها و کشتارها و
کتابسوزانها و آواهاي کوهساران. آنهایی هم که از جهنم دره گذر داشتند ، نقل از جنون
اسبی می کردند که بادپا و سریع در کوهساران می تازد و طنین بلند شیهه هایش ، آواي
وحوش را می ماند و دنبال گم گشته اي ، سر از پا نمی شناسد.